Ескелді ауданының экологиялық мәдениеті мен болашағы
Ескелді ауданы – табиғаты көркем, ауасы таза, ауыл шаруашылығы дамыған қасиетті өңірлердің бірі. Бұл аудан өзінің кең даласымен, мөлдір өзендерімен, жасыл жайлауымен және еңбекқор халқымен ерекшеленеді. Табиғат – адамзатқа берілген ең үлкен байлық. Сондықтан туған жердің тазалығын сақтау, қоршаған ортаны қорғау және табиғатты аялау – әрбір азаматтың міндеті. Осы тұрғыда «Таза аудан – таза ауа» тақырыбы бүгінгі қоғам үшін аса маңызды мәселелердің бірі болып отыр.
Қазіргі заманда экология мәселесі бүкіл әлемді алаңдатып отыр. Ауа ластануы, қоқыстың көбеюі, су көздерінің былғануы – адам денсаулығына үлкен қауіп төндіреді. Осындай мәселелердің алдын алу үшін әрбір аудан мен ауылда тазалық жұмыстарын күшейту қажет. Ескелді ауданында бұл бағытта көптеген жұмыстар атқарылып келеді. Аудан тұрғындары туған жердің табиғатын қорғауға белсенді қатысып, қоршаған ортаның тазалығына ерекше мән береді.
Табиғат – тіршілік көзі
Адам өмірі табиғатпен тығыз байланысты. Таза ауа, мөлдір су, құнарлы жер – адамның денсаулығы мен өмір сүру сапасының негізі. Егер табиғат ластанса, адамның өміріне де қауіп төнеді. Сондықтан табиғатты қорғау – тек экологтардың ғана емес, бүкіл қоғамның ортақ міндеті.
Ескелді ауданы табиғи байлыққа өте бай аймақтардың бірі. Аудан аумағында жасыл алқаптар, егістік жерлер мен жайылымдар көптеп кездеседі. Көктем мезгілінде айнала құлпырып, табиғат ерекше көрікке енеді. Осындай әсем табиғатты сақтау – келешек ұрпақ алдындағы үлкен жауапкершілік.
Таза ауа адам ағзасына күш-қуат береді. Ғалымдардың айтуынша, таза ауамен тыныстаған адамның денсаулығы мықты болады, еңбекке қабілеті артады.
Ал лас ауа түрлі аурулардың пайда болуына себеп болады. Сондықтан аудан тазалығы – халық денсаулығының кепілі.
Ескелді ауданындағы тазалық жұмыстары
Соңғы жылдары аудан көлемінде санитарлық тазалық пен көгалдандыру жұмыстары жүйелі түрде жүргізілуде. Әр ауылда сенбіліктер ұйымдастырылып, көшелер мен қоғамдық орындар тазартылып келеді. Тұрғындар аулаларын ретке келтіріп, ағаш көшеттерін отырғызуға атсалысады.
Көктемгі және күзгі тазалық айлықтары кезінде жастар, мұғалімдер, мемлекеттік қызметкерлер мен еріктілер бірігіп жұмыс істейді. Бұл – адамдардың туған жерге деген сүйіспеншілігін көрсететін игі іс. Әсіресе жастардың табиғатты қорғау шараларына белсенді қатысуы қуантады.
Аудан мектептерінде экологиялық тәрбиеге ерекше көңіл бөлінеді. Оқушылар арасында «Таза аула», «Жасыл ел», «Табиғатты аяла» сияқты акциялар ұйымдастырылып, қоршаған ортаны қорғаудың маңызы түсіндіріледі. Мұндай іс-шаралар жас ұрпақтың табиғатқа жанашыр болып өсуіне ықпал етеді.
Қоқыс мәселесі – қоғам мәселесі
Бүгінде ең өзекті экологиялық проблемалардың бірі – қоқыс мәселесі. Кей адамдар қоқысты кез келген жерге тастап, табиғатты ластайды. Бұл – қоршаған ортаға ғана емес, адам денсаулығына да зиян.
Қоқыс ұзақ уақыт бойы шірімей жатады. Пластик қалдықтар жердің құнарын төмендетіп, жануарлар мен өсімдіктерге зиян келтіреді. Сондықтан қоқысты арнайы орындарға тастау мәдениетін қалыптастыру қажет. Әр адам тазалықты өз үйінен бастауы тиіс.
Ескелді ауданында қоқыс шығару және санитарлық тазалау жұмыстары кезең-кезеңімен жүзеге асырылуда. Дегенмен табиғатты таза сақтау үшін тек мемлекеттік мекемелердің жұмысы жеткіліксіз. Бұл іске бүкіл қоғам болып атсалысуы керек. Егер әр адам өз көшесін таза ұстаса, ауданымыз әлдеқайда көркейе түседі.
Ағаш отырғызудың маңызы
Ағаш – табиғаттың өкпесі. Ол ауаны тазартып, адамға оттегі бөледі. Сонымен қатар ағаштар табиғаттың сәнін келтіріп, қоршаған ортаның климатын жақсартады. Сондықтан көгалдандыру жұмыстары кез келген аймақ үшін маңызды.
Жетісу облысы аумағында ағаш отырғызу дәстүрі жақсы жолға қойылған. Әсіресе Ескелді ауданында көктем мезгілінде мыңдаған көшет отырғызылып келеді. Бұл жұмыстар экологияны жақсартуға үлкен үлес қосады.
Әрбір отбасы өз ауласына кем дегенде бір ағаш отырғызса, ауданымыз жасыл желекке айналар еді. Табиғатты аялау – болашаққа қамқорлық жасау деген сөз.
Экологиялық мәдениет – өркениеттің белгісі.Тазалық – мәдениеттіліктің белгісі. Өзін сыйлайтын адам қоршаған ортаны да құрметтейді. Экологиялық мәдениет адамның табиғатқа деген жауапкершілігін көрсетеді.
Қазіргі таңда жастар арасында экологиялық сауаттылықты арттыру маңызды. Табиғатты қорғау туралы түсінік мектептен бастап қалыптасуы керек. Егер бала кішкентайынан тазалыққа үйренсе, ол өскенде де қоршаған ортаға жанашыр болады.
Ескелді ауданында жастардың қатысуымен түрлі экологиялық акциялар өткізіліп тұрады. Мұндай шаралар қоғамның табиғатқа деген көзқарасын өзгертеді. Сонымен қатар әлеуметтік желілер арқылы тазалық мәдениетін насихаттау да маңызды рөл атқарады.
Таза ауа – денсаулық кепілі
Дәрігерлердің айтуынша, таза ауа адам ағзасына өте пайдалы. Таза ауада серуендеу адамның көңіл-күйін жақсартып, иммунитетін күшейтеді. Сондықтан ауданның экологиялық тазалығы халық денсаулығына тікелей әсер етеді.
Ауылдық жерлердегі таза ауа – үлкен байлық. Қазіргі таңда ірі қалаларда ауа ластануы күрделі мәселеге айналып отыр. Ал Ескелді ауданы сияқты табиғаты таза өңірлерде экологиялық жағдай салыстырмалы түрде жақсы. Мұны сақтау – әр тұрғынның міндеті.
Таза ортада өмір сүрген адам еңбекке қабілетті, белсенді әрі сергек болады. Сондықтан тазалыққа бейжай қарамау керек.
Болашақ үшін жауапкершілік
Табиғат – келешек ұрпаққа аманат. Егер біз бүгін табиғатты қорғамасақ, ертеңгі ұрпаққа таза жер мен таза ауа қалмайды. Сондықтан әр адам экологиялық жауапкершілікті сезінуі қажет.
Туған жердің тазалығын сақтау – патриотизмнің бір көрінісі. Өз өлкесін сүйетін адам оның табиғатын да қорғайды. Ескелді ауданының тұрғындары әрқашан туған жердің көркеюіне үлес қосып келеді. Бұл – мақтанарлық іс.
Алдағы уақытта аудан көлемінде көгалдандыру жұмыстарын көбейтіп, қоқысты қайта өңдеу жүйесін дамыту қажет. Сонымен қатар халық арасында экологиялық мәдениетті қалыптастыруға ерекше көңіл бөлінуі тиіс.
Қорыта айтқанда, «Таза аудан – таза ауа» – тек ұран емес, бұл әр адамның өмірлік ұстанымы болуы керек. Ескелді ауданы табиғаты әсем, болашағы жарқын өңір. Оның тазалығын сақтау – баршамыздың ортақ парызымыз.Тазалық әр үйдің табалдырығынан басталады. Егер әр адам қоршаған ортаға жанашырлықпен қарап, табиғатты аяласа, ауданымыз одан әрі гүлдене береді.
Таза ауа – денсаулықтың кепілі, ал таза табиғат – болашақтың байлығы.
Сондықтан туған жерімізді таза ұстап, табиғатты қорғауға әрдайым атсалысайық. Болашақ ұрпаққа жасыл желекті, ауасы таза, көрікті Ескелді ауданын қалдыру – біздің басты міндетіміз.
Асылым Азаматқызы,
11-сынып оқушысы.